Gợi ý cách chọn và chưng mâm ngũ quả 3 miền chuẩn chị em lưu lại tham khảo dần

4197
mam-ngu-qua-ngay-tet
mam-ngu-qua-ngay-tet

Trên bàn thờ gia tiên, mâm ngũ quả là một phần không thể thiếu vào mỗi dịp Tết. Có lẽ bởi mâm ngũ quả gày Tết mang ý nghĩa sâu sắc về sự đoàn viên, sung túc cũng như đây là thứ để họ gửi gắm những ước nguyện tốt đẹp cho suốt một năm nhân dịp đầu năm mới. Cùng VANHOADOISONG tham khảo cách chọn và chưng mâm ngũ quả 3 miền nhé!

Mâm ngũ quả là gì?

Mâm ngũ quả là khái niệm chỉ mâm ngũ quả gồm khoảng 5 loại quả khác nhau, thường được trang trí trong dịp Tết Nguyên đán của người Việt. Mâm ngũ quả thường được bày ở bàn thờ gia tiên, bàn tiếp khách.

Người ta thường nói rằng những loại trái cây được chưng trên mâm ngũ quả ngày Tết sẽ giúp gia chủ thể hiện lòng hiếu thảo đối với các bậc tiền nhân và ông bà quá cố.

Bên cạnh đó, thông qua tên gọi, màu sắc và cách sắp xếp của các loại trái cây trên mâm ngũ quả ngày Tết, chủ nhân ngôi nhà còn gửi gắm được mong muốn năm mới may mắn và thịnh vượng. Ngày nay, khi bày mâm ngũ quả ngày Tết mang nhiều ý nghĩa trang trí cũng như ý nghĩa tâm linh như phong tục xa xưa.

Mâm ngũ quả là gì?
Mâm ngũ quả là gì?

Ý nghĩa các loại trái cây trong mâm ngũ quả

Ngày Tết Nguyên Đán của Việt Nam, mỗi gia đình đều bày trí một mâm ngũ quả vừa đẹp mắt, trang trọng dâng cúng tổ tiên thể hiện lòng hiếu thảo và chứa đựng những điều ước nguyện của gia chủ mong một năm mới vạn sự như mơ.

Ý nghĩa của mâm ngũ quả tượng trưng cho 5 ước mong: Phú (giàu có, tài lộc) – Quý (địa vị, công danh) – Thọ (sống lâu trăm tuổi) – Khang (khỏe mạnh) – Ninh (bình an).

Mỗi loại quả chọn lựa để đặt trên mâm ngũ quả đều có những ý nghĩa riêng thể hiện mong muốn của gia chủ như:

Ý nghĩa các loại trái cây trong mâm ngũ quả
Ý nghĩa các loại trái cây trong mâm ngũ quả

Ý nghĩa, cách bài trí mâm ngũ quả 3 miền

Gọi là ngũ quả nhưng tùy từng địa phương và quan niệm riêng từng vùng miền mà người ta chọn ra những loại quả khác nhau để bày biện trên mâm ngũ quả.

Mâm ngũ quả miền Bắc

Các gia đình miền Bắc thường chú trọng Ngũ hành, vì thế mỗi loại trái cây bày lên mâm ngũ quả đều mang một màu sắc tượng trưng cho KimMộcThủyHỏaThổ riêng.

Cách bày trí mâm ngũ quả truyền thống của miền Bắc là quả chuối sẽ nằm dưới cùng, bao bọc từng loại quả như bưởi vàng, quýt đỏ, táo xanh hay nho tím.

Tuy nhiên ngày nay, người ta không còn cứng nhắc phải là “ngũ quả” nữa mà phong phú hơn nhiều, có thể là thập, bát, cửu nhưng nhìn chung vẫn mang ý nghĩa cầu mong sung túc và an khang.

Các loại quả thường có trên mâm ngũ quả miền Bắc gồm: quả phật thủ/ bưởi, chuối xanh, quả sung hoặc mây, quất, hồng, lê, dưa lê, nho…

Ý nghĩa, cách bài trí mâm ngũ quả miền Bắc
Ý nghĩa, cách bài trí mâm ngũ quả miền Bắc

Mâm ngũ quả miền Trung

Đối với mâm ngũ quả ở các gia đình miền Trung khá đơn giản, với điều kiện thiên nhiên khá bất tiện cho việc sinh trưởng của cây cối nên người dân ở đây thường không câu nệ hình thức, chủ yếu là cây nhà lá vườn có gì lễ đấy.

Mặt khác, miền Trung chịu sự giao thoa của 2 miền Nam, Bắc nên mâm ngũ quả thường có: chuối, mãng cầu, sung, dừa, đu đủ, xoài…

Ý nghĩa, cách bài trí mâm ngũ quả miền Trung
Ý nghĩa, cách bài trí mâm ngũ quả miền Trung

Mâm ngũ quả miền Nam

Người miền Nam không bày mâm ngũ quả theo quan niệm ngũ hành tuy nhiên có nhiều câu nói có phát âm giống như những loại quả để bày mâm ngũ quả như “Cầu vừa đủ xài“, “Cầu sung/thơm vừa đủ xài“,…tương ứng với những loại quả như mãng cầu, dừa, đu đủ, xoài, sung, thơm với mong muốn một năm đầy đủ, sung túc không lo túng thiếu.

Khác với gia đình ở miền Bắc hay Trung, các gia đình ở miền Nam lại kỵ những loại quả do phát âm không được hay như:

  • Chuối: Chúi nhủi, làm ăn bình bình, không phất lên được.
  • Cam, quýt: Quýt làm cam chịu.
  • Lê, bom: Lê lết, khó thành công, dễ thất bại.

Mỗi vùng miền đều có những phong tục, tập quán cùng điều kiện tự nhiên riêng nên sự bày trí, lựa chọn hoa quả bày lên mâm ngũ quả cũng có sự khác nhau. Nhưng xét chung vẫn mang một nét đẹp văn hóa đặc trưng của người Việt và lòng thành kính với tổ tiên, đất trời với mong muốn một năm mới an khang, đủ đầy và hạnh phúc.

Ý nghĩa, cách bài trí mâm ngũ quả miền Nam
Ý nghĩa, cách bài trí mâm ngũ quả miền Nam

Cách chưng mâm ngũ quả đẹp để gặp may mắn

Cách bày mâm ngũ quả 1

Đầu tiên, bạn cần chuẩn bị những nguyên liệu sau: 12 quả quýt, 5 quả xoài, 1 quả vú sữa, 1 quả phật thủ, 1 quả thanh long, 1 quả lê, 1 quả táo, 8 quả ớt và quất (tùy sở thích).

Tiếp theo bạn cần đặt quýt vào trong lòng dĩa, sau đó xen kẽ 1 quả xoài với 1 quả quýt. Sau cùng, bạn cần đặt thanh long ở giữa (phía trên quýt), xung quanh được bao quanh bởi các loại quả còn lại như: vú sữa, phật thủ, táo, 1 quả quýt và lê để giữ thanh long đứng vững.

Để mâm ngũ quả ngày tết trọn vẹn, bạn cần đặt thêm ớt vào giữa xoài và quýt ở thành dĩa, nếu mâm vẫn còn khoảng trống bạn có thể cho quất xen vào để trang trí.

Cách bày mâm ngũ quả 1
Cách bày mâm ngũ quả 1

Cách bày mâm ngũ quả 2

Để bày mâm ngũ quả 2, bạn cần chuẩn bị các loại quả như sau: 14 quả quýt, 1 quả dưa hấu, 1 quả lê, 1 quả phật thủ, 1 quả táo, 4 quả xoài, 1 quả vú sữa, 10 quả ớt, Quất (tùy ý muốn).

Đầu tiên, bạn đặt dưa hấu ở chính giữa dĩa, tiếp theo xếp quýt xung quanh thành dĩa. Sau đó, ta đặt thêm 1 quả phật thủ, 1 quả lê ở bên cạnh dưa hấu cũng như phía trước và sau sẽ đặt xoài và quýt để cố định dưa hấu đứng yên.

Sau cùng, bạn cần đặt táo và mãng cầu lên trên dưa hấu, xếp ớt xung quanh đĩa và xen lẫn chính giữa là quýt và quất cho đẹp mắt.

Cách bày mâm ngũ quả 2
Cách bày mâm ngũ quả 2

Cách bày mâm ngũ quả 3

Tương tự như 2 cách bày trí trên, bạn cần phải chuẩn bị các nguyên liệu như sau để trình bày mâm ngũ quả 3: 1 nải chuối, 1 quả mãng cầu, 2 quả táo, 1 quả lê, 10 quả quýt, 2 quả vú sữa, 1 quả phật thủ, 1 quả thanh long, 2 quả xoài, Ớt, quất (tùy ý muốn).

Đặt chính giữa mâm ngũ quả là 1 nãi chuối, xung quanh phía dưới nải chuối bạn cần đặt thêm vào 1 quả xoài, 2 quả vú sữa và 2 quả táo đối xứng hai bên ở phía trước. Tiếp đó, ở 2 bên nải chuối, bạn đặt thêm mỗi bên 2 quả quýt xếp chồng lên nhau.

Đối với mặt sau, bạn sẽ đặt quả thanh long lên giữa nải chuối, xung quanh là quả xoài, quả phật thủ và quả lê. Ngoài ra, bạn sẽ bày bày trí thêm các quả quýt phía dưới để giữ vững. Cuối cùng, bạn sẽ đặt phía sau mâm ngũ quả này bằng mãng cầu, xung quanh thành dĩa là những quả ớt và quất sao thẩm mỹ nhất có thể.

Cách bày mâm ngũ quả 3
Cách bày mâm ngũ quả 3

Cách chọn mua hoa quả chưng mâm ngũ quả đúng cách, tươi lâu

  • Mâm ngũ quả thường được bày vào sáng hoặc chiều 30 Tết, vì vậy việc mua hoa quả phải tiến hành từ 28 – 29 Tết. Để tránh trường hợp quả nhanh bị héo, nhũn trước khi hết tết, bạn nên lựa chọn những loại quả có độ già vừa phải, không được chín quá, không thâm hoặc dập nhất là chuối, hồng xiêm, mãng cầu…
  • Hiểu hết ý nghĩa của các loại quả trước khi mua và bày trí trên mâm ngũ quả như: Chuối nằm phía dưới nâng đỡ được những trái cây khác nên phải còn xanh, cứng cáp. Dưa hấu, bưởi phải chọn quả căng tròn.
  • Khi rửa trái cây bạn nên để ráo nước, dùng giấy ăn hoặc khăn thấm hết nước trước khi bày trí để tránh trường hợp nước còn đọng lại trên trái cây gây hư hỏng.
Cách chọn mua hoa quả chưng mâm ngũ quả đúng cách, tươi lâu
Cách chọn mua hoa quả chưng mâm ngũ quả đúng cách, tươi lâu

Một số lưu ý cần tránh khi bày mâm ngũ quả ngày Tết

Hiểu sai về ý nghĩa mâm ngũ quả, ý nghĩa từng quả

Mâm ngũ quả ngỳ Tết có ý nghĩa tuân theo giáo lý ngũ hành của phương Đông. Do đó, khi bài trí mâm ngũ quả bạn cũng nên tuân theo các quy tắc ngũ hành để tránh mắc phải những lỗi như: chọn các quả vô nghĩa hoặc thiếu 5 màu sắc trong ngũ hành.

Bạn có thể tham khảo một số loại quả tương ứng với ngũ hành như sau:

  • Kim – Màu Trắng: Dưa lê trắng, bạch lê (lê trắng),…
  • Mộc – Xanh: Dưa hấu, Chuối xanh, Xoài xanh, Đu đủ xanh, Mãng cầu, Mãng cầu, Vả, Dừa,…
  • Thủy – Đen: Nho đen, bông tai, hoặc quả mọng sẫm màu.
  • Hỏa – ​​Đỏ: Táo đỏ, Hồng, Dừa cháy, Thanh long,…
  • Thổ – Màu vàng: cam vàng, quýt vàng, dưa hấu vàng, dưa vàng, xoài chín, phật thủ,…
Hiểu sai về ý nghĩa mâm ngũ quả, ý nghĩa từng quả
Hiểu sai về ý nghĩa mâm ngũ quả, ý nghĩa từng quả

Rửa quả cho sạch để bày

Thông thường, nhiều người cho rằng khi bày mâm ngũ quả thì các quả trái cây trên mâm phải thật bóng và đẹp, nhưng nếu làm như vậy, trái cây sẽ nhanh héokhông trưng bày được lâu.

Vì vậy, khi mua trí cây về, bạn chỉ cần dùng giấy ẩm lau sạch vỏ trái cây và thoa một lớp mỏng dầu ăn là bạn đã có thể tạo ra một trái cây bóng loáng rất đẹp mắt.

Rửa quả cho sạch để bày
Rửa quả cho sạch để bày

Sai lầm khi chưng quá 5 quả

Các loại trái cây, hoa quả đều rất đa dạng hiện nay, tha hồ cho các bạn mua sắm và bày trí. Nhưng không phải loại nào cũng được bày trên mâm ngũ quả, nhiều người muốn bày nhiều loại quả hơn. Tuy nhiên, lưu ý rằng mâm ngũ quả ngày tết chỉ có trái cây, không có hoa hoặc các loại thực phẩm khác.

Sai lầm khi chưng quá 5 quả
Sai lầm khi chưng quá 5 quả

Chọn sai số lượng quả

Khi mua nải chuối để chưng mâm ngũ quả ngày Tết, bạn nên chọn những nải có các quả đều nhau như bàn tay dang rộng, số quả nên là số lẻ thì cả nhà cùng có lợi, quả dài, mập và đều.

Bên cạnh đó, vỏ quả  chuối phải nhẵn, có màu vàng chanh hoặc xanh nhạt với một chút mùi chanh tươi.

Chọn sai số lượng quả
Chọn sai số lượng quả

Cách chọn các loại quả bày trong ngày tết

Để giữ được mâm ngũ quả ngày tết có màu sắc tươi mới và đẹp lâu, người chưng mâm ngũ quả nên cẩn trọng trong việc lựa chọn các loại quả dùng để bày trí trong mâm ngũ quả. Cụ thể như:

Bạn nên chọn trái cây vừa chín tới để giữ được màu sắc và trang trí được lâu. Bên cạnh đó, bạn cũng nên chọn những quả chắc nịch, không có vết dập hoặc vết thâm trên thân và lá.

Tuyệt đối, không rửa trái cây hoặc bất cứ hành động gì khiến trái cây bị đọng nước lúc chưng trên mâm ngũ quả. Bởi nó sẽ làm mâm ngũ quả của bạn nhanh héodễ thối.

Cách chọn các loại quả bày trong ngày tết
Cách chọn các loại quả bày trong ngày tết

Sự giống và khác nhau của mâm ngũ quả 3 miền

Xét về điểm giống nhau, việc bày biện mâm ngũ quả là nét đẹp tinh túy của ngày Tết và khai xuân của người Việt. Vì vậy, dù ở vùng miền nào thì đó cũng là cội nguồn của sự kính trọng, đạo lý uống nước nhớ nguồn của con cháu với ông bà, tổ tiên.

Về điểm khác nhau, mỗi vùng miền tùy vào địa lý và văn hóa mà sẽ có những yêu cầu và ý nghĩa về mâm ngũ quả khác nhau. Cụ thể:

Miền BắcMiền TrungMiền Nam
Mâm ngũ quả phải có nhiều màu sắc và cúng đúng 5 yếu tố.Trái cây thường đơn giản, sống động và không phô trương. Thường xuyên bày mâm ngũ quả với 5 quả sau phát âm đồng âm với câu chúc “Cầu sung vừa đủ xài”. Tránh trái cây có phát âm  tiêu cực
Sự giống và khác nhau của mâm ngũ quả 3 miền
Sự giống và khác nhau của mâm ngũ quả 3 miền

Tham khảo một số mẫu bày trí mâm ngũ quả đẹp, đơn giản, dễ thực hiện

Tham khảo một số mẫu bày trí mâm ngũ quả đẹp, đơn giản, dễ thực hiện
Tham khảo một số mẫu bày trí mâm ngũ quả đẹp, đơn giản, dễ thực hiện
Tham khảo một số mẫu bày trí mâm ngũ quả đẹp, đơn giản, dễ thực hiện
Tham khảo một số mẫu bày trí mâm ngũ quả đẹp, đơn giản, dễ thực hiện
Tham khảo một số mẫu bày trí mâm ngũ quả đẹp, đơn giản, dễ thực hiện
Tham khảo một số mẫu bày trí mâm ngũ quả đẹp, đơn giản, dễ thực hiện
Tham khảo một số mẫu bày trí mâm ngũ quả đẹp, đơn giản, dễ thực hiện
Tham khảo một số mẫu bày trí mâm ngũ quả đẹp, đơn giản, dễ thực hiện

XEM THÊM:

Bài viết vừa rồi VANHOADOISONG đã giới thiệu đến các bạn ý nghĩa của mâm ngũ quả ngày tết, cũng như cách chọn và hướng dẫn chưng mâm ngũ quả tết 3 miền Bắc, Trung, Nam siêu chi tiết. Hi vọng bạn có thêm nhiều điều bổ ích từ bài viết trên. Chúc bạn và gia đình có một cái tết ấm no.

0/5 (0 Reviews)

Để lại bình luân

Nhập bình luận tại đây
Để lại tên bạn ở đây