Vải sợi tổng hợp là gì? Vải sợi tổng hợp thuộc loại vải nào?

Trong các ngành công nghiệp hiện nay, người ta thường sử dụng vải sợi tổng hợp để tối ưu chi phí sản xuất, đồng thời đáp ứng đủ nhu cầu khách hàng. Vậy vải sợi tổng hợp thuộc loại vải nào? Quy trình sản xuất ra sao? Cùng vanhoadoisong tìm hiểu thông qua bài viết dưới đây nhé!

Vải sợi tổng hợp là gì?

Vải sợi tổng hợp (Synthetic fiber) khác với các loại vải có nguồn gốc tự nhiên, được con người tạo ra từ các phân tử nhỏ tổng hợp polyme. Nguồn nguyên liệu sản xuất loại vải này là than đá, dầu mỏ hoặc hóa dầu.

Trên thị trường hiện nay, vải sợi tổng hợp được chia thành 5 loại chính. Mỗi loại sẽ có ưu và nhược điểm khác nhau, phù hợp với nhu cầu sử dụng của bạn, bao gồm: sợi PAC, sợi PA, sợi PU, sợi PVA và sợi PE.

Vải sợi tổng hợp thường được dùng trong ngành công nghiệp
Vải sợi tổng hợp thường được dùng trong ngành công nghiệp

Quy trình sản xuất vải sợi tổng hợp

Để sản xuất vải sợi tổng hợp thì bạn cần qua các bước sau:

  • Bước 1: Khai thác nguồn nguyên liệu thô tự nhiên hay khoáng sản như dầu mỏ, khí đốt, than đá.
  • Bước 2: Nguồn nguyên liệu chất lượng cao sẽ được dùng để sản xuất xăng, dầu. Sau đó, phần thừa còn lại được mang đi làm thành vải sợi tổng hợp.
  • Bước 3: Bắt đầu sơ chế và lọc hợp chất qua hệ thống riêng biệt. Chuyển chúng sang thể lỏng bằng nhiệt luyện.
  • Bước 4: Đưa các chất lỏng vừa tạo được đi chưng cất. Một hỗn hợp có tính dẻo được tạo ra.
  • Bước 5: Để nhằm phân tách ra các dạng sợi khác nhau như PE, PA, PU,… Thì hỗn hợp sẽ trải qua quá trình polyme hóa hoặc trùng hợp.
  • Bước 6: Đem đi làm khô các dạng vải sợi PU, PE,… Tiếp đến, cắt các dải đó ra thành từng hạt nhỏ giúp vải có được độ bền sử dụng.
  • Bước 7: Đun nóng các sợi hạt nhỏ ở nhiệt độ cao từ 260 370 độ C để tạo nên hỗn hợp sợi chất hơi dẻo sệt. Nhằm giúp chúng có sự kết dính lại với nhau, phun các hạt nhỏ dưới chất hóa học riêng biệt.
  • Bước 8: Cuối cùng, kéo dãn phần hỗn hợp ra thành dạng sợi. Sau đó, để cho ra đợi sợi vải nhân tạo, cuốn chúng vào ống và may dệt.
Quy trình sản xuất vải sợi tổng hợp
Quy trình sản xuất vải sợi tổng hợp

Các loại vải sợi tổng hợp

Vải sợi PA

Nhận biết sợi vải PA

Đây là loại vải sợi tổng hợp từ than đá, không khí và nước. Bề mặt chất liệu bóng và nhẵn, các sợi được dệt đều vào nhau, đàn hồi tốt và dễ giặt.

Nếu bạn đốt trên lửa sẽ chảy nhựa, phần xơ lúc cháy có màu hổ phách, lúc nguội thì cứng lại và khó bị bóp vỡ. Với vật liệu Nylon, chúng khô nhanh, không bị biến dạng và nhăn theo.

Bề mặt vải PVA bóng và nhẵn
Bề mặt vải PVA bóng và nhẵn

Ưu điểm:

  • Trọng lượng tương đối nhẹ, không bám bụi.
  • Độ đàn hồi cao, độ bền tốt, ít bị nhăn nheo và nhàu nát.
  • Sau khi giặt khô nhanh.
  • Sợi vải chắc chắn, có khả năng chịu tải lớn.
  • So với sợi tự nhiên thì giá thành rẻ hơn rất nhiều.

Khuyết điểm:

  • Chất liệu nylon nên khả năng thấm hút mồ hôi không tốt.
  • Sợi vải không thoát khí, khi mặc sẽ gây cảm giác nóng nực.
  • Vải sợi dễ bị ố vàng.
  • Vải dễ bị co lại ở nhiệt độ cao. Hạn chế là, ủi ở nhiệt độ từ 150 độ C. Đồng thời, chúng dễ dàng bắt lửa.

Ứng dụng:

  • Nhờ có độ bền cao nên loại vải này thường được làm thành túi ngủ, dây đai an toàn của xe hơi (seat belt), tất,…
  • Chính vì ưu điểm chất liệu của chúng nên sợi vải PA được dùng làm dù, dây thừng khi leo núi, lưới đánh cá,…
  • Vải sợi tổng hợp PA còn được dùng để dệt lụa nilon, làm thành lớp áo lót trong của áo jacket, vải dệt kim, may áo lót hay dệt chỉ may.
Vải PA thường được dùng trong dệt may
Vải PA thường được dùng trong dệt may

Cách bảo quản:

  • Khi ủi, bạn nên dùng nhiệt độ từ 120 – 150 độ C.
  • Lúc giặt sợi vải tổng hợp PA nên dùng bột giặt ít chất tẩy, tránh ánh sáng trực tiếp, phơi khô nơi bóng râm. Tuyệt đối không được giặt bằng nước nóng quá 40 độ C.
Để vải PA ở nơi thoáng mát
Để vải PA ở nơi thoáng mát

Vải sợi Polyester

Nhận biết sợi vải Polyester

Đây là loại vải được chế tạo từ than đá, dầu mỏ, không khí và nước. Polyester được làm từ hợp chất hóa học với tên gọi este. Chúng thường dùng để may váy vì dễ giặtkhông bị nhăn.

Bề mặt Polyester có độ bóng cùng mùi khét của nhựa khi cháy. Sau khi cháy xong, chất vải bị đóng thành từng cục cứng, khó bóp vỡ và không có tro.

Vải Polyester có thể giặt dễ dàng
Vải Polyester có thể giặt dễ dàng

Ưu điểm:

  • Độ bền cao theo thời gian.
  • Quần áo làm từ chất liệu sợi vải tổng hợp PE thì giữ nếp lâu và dễ dàng định hình.
  • Trong điều kiện ẩm thấp không bị nấm mốc.
  • Giá thành thấp hơn vải sợi tự nhiên.
  • Dù giặt với máy thì vải cũng không bị nhăn đồng thời giữ nguyên hình dạng.
  • Chống bám bụi, giảm được những vết bẩn tự nhiên.
  • Thường được sử dụng trong mùa đông để giữ ấm cho cơ thể.
  • Chịu nhiệt độ cao. Bạn có thể phơi quần áo ở nơi có nhiều ánh sáng, nhiệt độ cao mà không lo bị chảy xệ hay co. Đặc biệt, form quần áo sẽ không bị ảnh hưởng khi mặc.

Khuyết điểm:

  • Khả năng thấm hút mồ hôi thấp.
  • So với vải sợi tự nhiên thì chúng dễ bị bắt lửa.
  • Không có lỗ thoát khí giữa các sợi vải nên khi mặc thường nóng nực.

Ứng dụng:

  • Chất liệu này thường dùng để sản xuất quần áo cho cả nam và nữ. Giữ nếp lâu và độ bền cao giúp người mặc có nhiều lựa chọn phù hợp với nhu cầu bản thân.
  • Sợi tổng hợp Polyester thường được làm chăn, áo khoác, gối, áo thun, áo sweater, túi,…
Vải polyester có nhiều ứng dụng khác nhau
Vải polyester có nhiều ứng dụng khác nhau

Cách bảo quản:

  • Để sử dụng vải sợi PE hiệu quả và tăng tuổi thọ thì bạn nên sử dụng bột giặt loại thường (ít chất tẩy) khi giặt.
  • Dùng nước dưới 40 độ C.
  • Là, ủi ở nhiệt độ từ 150 – 170 độ C.
Hạn chế sử dụng bột giặt có chất tẩy rửa mạnh
Hạn chế sử dụng bột giặt có chất tẩy rửa mạnh

Vải sợi PU

Nhận biết sợi vải PU:

  • Phần viền vải: Khi sờ vào sẽ có cảm giác mịn như bông và khá dẻo.
  • Lỗ chân lông vải: Không nằm ở vị trí cố định nên để nhìn thấy bạn phải kiểm tra thật kỹ.
  • Chất liệu da: Da giả so với da thật sẽ có cảm giác mượt cùng co giãn tốt hơn.
  • Mùi hương: Mùi đặc thù tương tự chất hóa học.
Vải PU có cảm giác mịn như bông
Vải PU có cảm giác mịn

Ưu điểm:

  • Trọng lượng tương đối nhẹ, bề mặt sáng bóng và khá giống da thật.
  • Vải PU thoáng khí.
  • Có khả năng chống thấm nước và chống gió tốt, nước không thể thấm vào bên trong.
  • Thông qua lớp da trên cùng, vải khả năng chống vết bẩn và độ bền màu tốt.
  • Nhờ có phụ gia hóa học giúp cho vải PU chống nước, chống mài mòn, dễ làm sạch và chống cháy.

Khuyết điểm:

  • Có mùi hơi khó chịu của hóa chất, lớp tráng bên ngoài thường mỏng hơn da thật.
  • Đường vân trên da thường thô, thiếu tinh tế, tự nhiên.
  • Sử dụng không thoải mái vì không có lỗ thoát khí như da thật.

Ứng dụng:

  • Thường được sử dụng để chế tạo ra vải Lycra (chuyên được dùng để may áo khoác đồng phục cho doanh nghiệp, trường học, tổ chức,…)
  • Vải PU dùng để sản xuất da giả. Rất nhiều quần áo được tạo nên từ sợi này như: giày, túi,…
  • Sợi PU kết hợp cùng nhiều loại sợi khác nhau để chế tạo vải may trang phục ôm sát cơ thể.
Vải PU thường dùng để làm giày
Vải PU thường dùng để làm giày

Cách bảo quản:

  • Làm sạch: Bạn dùng xà phòng và bàn chải mềm, làm ướt chà lên trên bề mặt vải. Để tránh gây ảnh hưởng xấu đến chất liệu, bạn nên pha loãng thuốc tẩy trước khi chà.
  • Tránh bị bong, tróc: Thay vì tự giặt bạn nên mang đến tiệm có chuyên môn để giặt khô hoặc giặt hấp.
  • Khử mùi: Dùng trà xanh, pha loãng giấm hoặc phơi quần áo ở bóng râm, tránh ánh sáng mặt trời trực tiếp.
Làm sạch vải PU bằng bàn chải mềm
Làm sạch vải PU bằng bàn chải mềm

Vải sợi PAC

Nhận biết sợi vải PAC: Bạn sẽ thấy vải hơi xù lông khi quan sát bằng mắt. Lúc cháy, sợi có màu đen, mùi khét, tàn tro hình tròn và dễ vỡ vụn.

Vải PAC dễ dàng nhận biết bằng mắt
Vải PAC dễ dàng nhận biết bằng mắt

Ưu điểm:

  • Khả năng cách nhiệt của sợi vải PAC rất tốt.
  • Bề mặt vải được làm từ chất liệu này khá mịn và mềm.
  • Khi sử dụng, PAC có khả năng thấm hút mồ hôi tốt và dễ hút ẩm.

Nhược điểm:

  • Độ bền sợi PAC không cao, dễ bung.
  • Sử dụng trong một thời gian dài dễ bị xù lông, thiếu thẩm mỹ.

Ứng dụng:

  • Vải sợi PAC bền đẹp, có khả năng giữ ấm tốt, tạo cảm giác thoải mái nên thường được dùng làm vải len để sản xuất các sản phẩm như áo khoác, áo len, chân váy,… Với các kiểu dáng và màu sắc đa dạng khác nhau.
Vải PAC thường dùng để làm len
Vải PAC thường dùng để làm len

Cách bảo quản:

  • Hạn chế giặt với chất tẩy mạnh mà chỉ nên dùng chất tẩy xà phòng nhẹ.
  • Khi phơi, không nên để quần áo quá khô hoặc phơi quá lâu ngoài nắng. Tốt nhất là bạn phơi trang phục làm từ sợi tổng hợp PAC trong bóng râm để tránh ảnh hưởng chất lượng vải.
Nên sử dụng bột giặt có chất tẩy nhẹ
Nên sử dụng bột giặt có chất tẩy nhẹ

Vải sợi PVA

Nhận biết sợi vải PVA:

  • Bề mặt sợi vải có độ bóng cao.
  • Khi đốt cháy sẽ ngửi thấy mùi nhựa.
Sợi PAV có độ bóng cao
Sợi PVA có độ bóng cao

Ưu điểm:

  • Do bề mặt vải chắc chắn, độ co giãn thấp nên có khả năng chịu tải lớn. Tạo cảm giác an toàn cho người mặc.
  • Có khả năng chống ánh nắng mặt trời, chống thấm nước hiệu quả.
  • Không bị mài mòn trong môi trường muối, kiềm và axit.
Vải PAV thường được dùng làm lưới đánh cá
Vải PAV thường được dùng làm lưới đánh cá

Nhược điểm: Khi mặc sẽ có cảm giác nóng nực do khả năng thấm hút mồ hôi kém, không có lỗ thoát khí.

Ứng dụng: Thường được sản xuất đồ bảo hộ lao động, dây chão, dây thừng hay lưới đánh cá.

Cách bảo quản: Tương tự các loại sợi vải tổng hợp khác. Bạn nên giặt với những loại bột giặt thường (ít chất tẩy rửa). Để tránh cho vải bị mục hoặc hư hỏng hãy phơi trong bóng râm.

Tránh để PAV trực tiếp với ánh sáng mặt trời
Tránh để PAV trực tiếp với ánh sáng mặt trời

So sánh vải sợi tự nhiên và vải sợi tổng hợp

Đặc điểm so sánh Sợi tự nhiên Sợi tổng hợp
Nguồn gốc Từ chất liệu tự nhiên, thân thiện với môi trường, thường là từ: lông cừu, bông vải, kén tằm,… Được làm từ các chất liệu có tiên lượng cellulose cao như: gỗ, các loại tre, dầu mỏ,…
Độ dài Độ dài không đều, dựa theo chất liệu tự nhiên Trong quá trình sản xuất, chiều dài có thể được kiểm soát dễ dàng
Hình dạng sợi Có các dạng như: xơ sợi dài (Filament) hay xơ sợi ngắn (Staple) Có thể chủ động sản xuất dạng xơ sợi dài liên tục. Bằng cách cắt ngắn hay kéo sợi không liên tục để chế tạo xơ ngắn. Tùy theo mục đích nhà sản xuất
Kéo sợi Không có thao tác kéo sợi Có thao tác kéo sợi, để tạo ra sợi dài liên tục
Hóa chất Không bị tác động hóa học Bắt buộc sử dụng nhiều hóa chất để hòa tan
Tạp chất Có hàm lượng tạp chất từ nguyên liệu tự nhiên. Tuy nhiên có thể loại bỏ bằng công đoạn nấu tẩy (scouring, bleaching) Không chứa tạp chất nên không có công đoạn tiền xử lý (Pretreatment)
Độ thoải mái Cao Thấp
Cấu tạo sợi Không thể thay đổi cấu tạo xơ sợi Nhằm tạo ra những tính năng ưu việt, có thể biến đổi cấu tạo sợi
Nếp gấp Có sẵn cấu trúc nếp gấp (crimp) Sau khi kéo sợi, cần có công đoạn tạo nếp gấp
Màu sắc Tự nhiên Tùy chỉnh theo nhu cầu sử dụng
Thân thiện môi trường Nguồn gốc tự nhiên, có thể phân hủy theo thời gian Gây hại đến môi trường. Đặc biệt, một số sợi khó phân hủy
Giá thành Cao hơn xơ sợi nhân tạo Thấp hơn sợi tự nhiên
Độ bền Kém bền Độ bền cao
Nhu cầu sử dụng Nhu cầu sử dụng trên thị trường ít hơn sợi nhân tạo Xơ sợi nhân tạo đáp ứng được đa dạng nhu cầu người dùng nên sức tiêu thụ lớn

Lưu ý khi bảo quản vải sợi tổng hợp

  • Hạn chế tiếp xúc với nhiệt độ cao: Sợi tổng hợp được tạo ra từ quá trình nhiệt luyện. Nên bề mặt vải dễ bị hư hỏng, nóng cháy khi ở nhiệt độ cao.
  • Nhiệt độ nước giặt: Vải sợi tổng hợp dễ dàng làm sạch. Bạn có thể sử dụng nước lạnh hoặc nóng tùy ý nhưng không vượt quá 40 độ C.
  • Không sử dụng bàn là: Tuyệt đối không dùng bàn ủi với vải Acrylic. Đối với các loại vải khác thì phải chỉnh nhiệt độ không quá 150 độ C.
  • Không dùng nước tẩy: Để tránh vải bị hư và phai màu, bạn không nên dùng nước giặt có nồng độ tẩy cao.
Nên là, ủi với nhiệt độ dưới 150 độ C
Nên là, ủi với nhiệt độ dưới 150 độ C

Thông qua bài viết trên, vanhoadoisong đã giải đáp câu hỏi vải sợi tổng hợp thuộc loại vải nào cũng như ưu, nhược điểm, công dụng của chúng. Nếu bạn thấy bài viết hữu ích hãy chia sẻ bài viết cùng người thân và bạn bè nhé!

Bài viết liên quan
Bài viết nên xem