GMT+7
Trang chủ / Dân tộc - Miền núi

Sớm ổn định cuộc sống người dân ở các khu tái định cư nhà máy thủy điện tại Quan Hóa (Bài cuối): Mở hướng đi mới cho người dân vùng TĐC

Đăng lúc: 15/10/2018 14:14 (GMT+7)

- Để thủy điện phát triển bền vững và nhận được sự đồng thuận, ủng hộ của người dân vùng bị ảnh hưởng thì việc đề ra những giải pháp sớm ổn định đời sống người dân của chính nhà đầu tư, cũng như định hướng của Đảng, Nhà nước với mục tiêu “đảm bảo cuộc sống người dân tái định cư phải tốt hơn hoặc ít nhất bằng nơi ở cũ” là rất quan trọng.

Nâng cao hiệu quả chương trình sinh kế

Ông Vũ Hữu Phúc - Giám đốc Công ty TNHH MTV Thủy điện Trung Sơn cho biết: Dự án Thủy điện Trung Sơn được xây dựng trên sông Mã là dự án đầu tiên được Ngân hàng Thế giới (WB) hỗ trợ 330 triệu USD, chiếm khoảng 85% tổng mức đầu tư 411,57 triệu USD, còn lại là vốn đối ứng của Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN). Khi đi vào vận hành, nhà máy cung cấp sản lượng điện hàng năm khoảng 1,019 tỉ kWh, đáp ứng nhu cầu điện cho khoảng 180.000 hộ gia đình, đồng thời làm giảm 1 triệu tấn phát thải khí các bon hàng năm. Dự án đã dành 28 triệu USD để thực hiện trên 50 gói thầu nhằm cải thiện cuộc sống, sinh kế của những người dân bị ảnh hưởng và bảo vệ môi trường. Có 46 bản/điểm tái định cư tại 8 xã thuộc 3 huyện: Quan Hóa, Mường Lát và xã Vân Hồ (Sơn La). Trong đó có 5/8 xã bị ảnh hưởng nặng nề về đất đai với tổng số 547 hộ di dời và 67 hộ di vén. Dự án sinh kế cho người dân vùng bị ảnh hưởng đã triển khai, hoạt động hiệu quả và kết thúc vào tháng 12/2017 với các hoạt động chính hỗ trợ về trồng trọt, chăn nuôi và phi nông nghiệp. Chương trình sinh kế cũng đã được Ngân hàng thế giới, các cơ quan độc lập giám sát bên ngoài và chính quyền địa phương đánh giá cao. Tuy nhiên, với thời gian thực hiện 3 năm (đã kết thúc tháng 12/2017) là chưa đủ với các hoạt động đã triển khai trước đó. Chính vì vậy, việc tiếp nối các hoạt động sinh kế cho người dân là cần thiết để hỗ trợ cho người dân ổn định, khôi phục sinh kế. Một kế hoạch tiếp nối cụ thể đã được Trung Sơn, Ngân hàng thảo luận và lập ra, dự kiến sẽ triển khai sau khi có Hiệp định gia hạn và kết thúc chương trình vào 31/12/2019. Các hoạt động chính đang thực hiện ở giai đoạn 2015 - 2017 sẽ được tiếp tục tập trung thực hiện ở giai đoạn tiếp theo như hỗ trợ về canh tác, trồng trọt, hỗ trợ nuôi cá lồng,...

 Dự án thủy điện Trung Sơn.jpg

Dự án thủy điện Trung Sơn là dự án đầu tiên được Ngân hàng Thế giới (WB) hỗ trợ, trong đó có chương trình sinh kế cho người dân vùng bị ảnh hưởng.

Tôi bỗng nhớ đến những lời bộc bạch của thầy giáo Nguyễn Thanh Bình đã gắn bó 16 năm với mảnh đất Trung Sơn và ấp ủ nhiều dự định đổi thay cho vùng đất này. Đó là khôi phục nghề dệt thổ cẩm trở thành hàng hóa, phát triển du lịch cộng đồng và trồng một số loại cây vừa mang giá trị kinh tế nhưng có khả năng giữ đất, giữ nước ở ven lòng hồ thủy điện...

Đẩy nhanh tiến độ thực hiện khu TĐC Sa Lắng

Liên quan đến việc quy hoạch và xây dựng các công trình thủy điện trên địa bàn huyện miền núi còn nhiều bất cập, ảnh hưởng đến sản xuất, đời sống nhân dân; việc bố trí tái định cư chưa phù hợp, tiến độ thực hiện chậm nên đời sống nhân dân đến khu TĐC còn gặp nhiều khó khăn”;  Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa Trịnh Văn Chiến đã chỉ đạo rà soát lại toàn bộ dự án thủy điện; đồng thời nắm bắt toàn bộ đời sống và điều kiện sản xuất của hộ dân tái định cư, làm rõ các khó khăn, bất cập để có giải pháp khắc phục, đảm bảo nguyên tắc đời sống của nhân dân TĐC phải tốt hơn hoặc bằng so với nơi ở cũ.

Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Bí thư Tỉnh ủy Thanh Hóa, Sở Công Thương đã tiến hành rà soát quy hoạch và công tác TĐC của các dự án thủy điện trên địa bàn tỉnh. Theo đó, Sở Công thương đã đề xuất các giải pháp cụ thể đối với từng dự án thủy điện. Trong đó, đối với dự án thủy điện Trung Sơn, đề nghị UBND huyện Quan Hóa, UBND huyện Mường Lát phối hợp với Công ty TNHH MTV thủy điện Trung Sơn kiểm tra, rà soát các điểm có nguy cơ sạt lở, đặc biệt là đối với 5 hộ có phản ánh ở khu TĐC xã Trung Sơn; đồng thời xây dựng phương án kiểm tra, giám sát và biện pháp chống sạt lở (nhất là trong mùa mưa lũ) tại các khu, điểm TĐC để người dân có cuộc sống ổn định và an toàn. Công ty TNHH MTV thủy điện Trung Sơn phối hợp huyện Quan Hóa, Mường Lát kiểm tra, rà soát lại hệ thống cấp nước sinh hoạt và sản xuất cho các hộ dân ở khu TĐC và trách nhiệm trong việc sử dụng, bản quản hệ thống cấp nước như thói quen, tập quán sử dụng nước của bà con...

Đối với dự án thủy điện Hồi Xuân, thực hiện thu hồi đất trên địa bàn 8 xã thuộc huyện Quan Hóa. Diện tích phải thu hồi để thực hiện khoảng 655,5 ha, số hộ bị ảnh hưởng 1.880 hộ, trong đó có 500 hộ phải TĐC (53 hộ vào khu TĐC tập trung bản Sa Lắng, 447 hộ còn lại đăng ký di dời tự do, xen ghép. Sở Công thương yêu cầu chủ đầu tư thủy điện Hồi Xuân tập trung, khẩn trương thi công hoàn thành khu TĐC tập trung bản Sa Lắng để sớm thực hiện TĐC cho 53 hộ dân. Đề nghị UBND huyện Quan Hóa giám sát chặt chẽ tiến độ xây dựng của khu TĐC Sa Lắng. Đề nghị chủ đầu tư lập bổ sung phương án sinh kế cho người dân bị ảnh hưởng của dự án;...

Tại văn bản số 408/VHX-MTXH ngày 18/9/2018 của Công ty Cổ phần đầu tư và xây dựng điện Hồi Xuân VNECO gửi UBND tỉnh Thanh Hóa về báo cáo tình hình thực hiện khu TĐC Sa Lắng, xã Thanh Xuân nêu rõ: Từ nửa cuối tháng 6/2018 đến nay thời tiết mưa nhiều gây lũ lụt lớn tại khu vực dự án; địa điểm xây dựng ở vùng đặc biệt khó khăn, không có phương tiện giao thông qua sông Mã (chủ yếu bằng thuyền nhỏ) và khối lượng vật tư, vật liệu lớn đã làm ảnh hưởng đến tiến độ hoàn thành công trình. Hiện nay, Khu TĐC Sa Lắng đã được xây dựng đảm bảo các điều kiện tối thiểu để làm nhà ở và định cư lâu dài như mặt bằng thửa đất, đường giao thông, điện, nước sinh hoạt... Công ty tạm dự kiến tiến độ như: đợt 1, di dời 5 hộ thuộc diện di dời tạm hoàn thành trước ngày 14/11; đợt 2 di dời 20 hộ tiếp theo hoàn thành trước ngày 14/12 và đợt 3 di dời 27 hộ còn lại hoàn thành trước 14/2/2019.

Thanh Hóa có 22 dự án thủy điện với tổng công suất 832MW, gồm 9 dự án thủy điện thuộc Quy hoạch thủy điện bậc thang sông Mã và 13 dự án thủy điện thuộc Quy hoạch nhỏ toàn quốc. Trong đó, trên dòng sông Mã có 7 dự án thì huyện Quan Hóa chiếm 3 dự án gồm Trung Sơn, Thành Sơn, Hồi Xuân. Hiện nay dự án thủy điện Trung Sơn đã hoàn thành phát điện, còn lại dự án Thành Sơn và Hồi Xuân đang triển khai đầu tư. Dự kiến cuối năm 2018, dự án Thành Sơn sẽ phát điện, năm 2019 dự án Hồi Xuân sẽ hoàn thành.

Ngọc Huấn

0 Bình luận
Ý kiến bạn đọc
1