GMT+7
Trang chủ / Dân tộc - Miền núi

Hồi sinh Mường Lát (Kỳ 1): Ký ức về trận lũ lịch sử

Đăng lúc: 29/10/2019 12:00 (GMT+7)

- Hơn 20 năm kể từ khi thành lập huyện, được sự quan tâm đặc biệt của Đảng, Nhà nước các cấp, cùng với nhiều nỗ lực cố gắng của các cấp ủy và nhân dân địa phương, Mường Lát từng bước khắc phục đói nghèo, đạt nhiều thành tựu quan trọng. Tuy nhiên, chỉ sau 2 trận lũ lịch sử diễn ra cùng vào tháng 8 của năm 2018 và 2019 đã “cuốn phăng” những thành quả mà huyện vùng biên này đã nỗ lực gây dựng suốt nhiều năm. Mưa lũ đã khiến Mường Lát phải đối mặt với trùng trùng gian khó, không biết đến bao giờ... quê nghèo mới được hồi sinh.

Dù 2 trận lũ lịch sử diễn ra liên tiếp trong các năm 2018 và 2019 đã trôi qua, song, đối với những người dân sống bên cột mốc thiêng liêng của huyện biên giới Mường Lát, vẫn bàng hoàng trong ký ức ám ảnh. Mưa lũ đã làm cho người thân của họ bị chết và mất tích,  nhà cửa bị đổ sập, cuốn trôi  và nhiều bản làng bị xóa sổ...

Họa từ lưng chừng núi

Sau trận mưa lớn từ ngày 1-5/8/2019, tôi có dịp lên thăm lại Mường Lát. Con đường từ xã Trung Lý lên đến trung tâm huyện ngoằn ngoèo quanh co, dốc núi phủ đầy sương mù, lại thêm ngổn ngang bùn đất là dấu tích của cơn lũ, khiến cuộc hành trình của chúng tôi dường như chậm lại. Dù chặng đường có khoảng cách độ 40 km, nhưng phải mất hơn 2 giờ đồng hồ ngồi lắc lư trên xe ô tô chúng tôi mới đến được trung tâm huyện. Khi biết  ý định của chúng tôi muốn tìm hiểu về 2 trận lũ lịch sử và những hệ lụy của nó đối với huyện nghèo Mường Lát, Phó Bí thư Thường trực Huyện ủy Mường Lát - ông Lâu Minh Pó trần tình trong niềm chua xót: “Hơn 20 năm sau ngày thành lập huyện từ năm 1997, cùng với sự hỗ trợ của tỉnh, Trung ương đã tiếp thêm sức mạnh để Mường Lát  nỗ lực, vươn lên từng bước khắc phục đói nghèo. Tuy nhiên,  chỉ qua 2 trận lũ lịch sử diễn ra vào các ngày 29, 30, 31/8/2018 và gần đây nhất là vào các ngày từ 1-5/8/2019 đã cuốn phăng những thành quả mà huyện đã vất vả, nhọc nhằn tạo dựng trong suốt những năm qua.

 Đường vào bản Nà Ón sau trận lũ gập ghềnh, cách trở.jpg

Đường vào bản Nà Ón sau trận lũ gập ghềnh, cách trở.

Cụ thể, mưa lũ đã khiến 10 người chết và mất tích, gần 200 nhà dân bị sập hoàn toàn, hơn 600 hộ phải di dời khẩn cấp, nhiều bản làng bị xóa sổ hoàn toàn. Mưa lũ kinh hoàng đã làm cho 26 trường, điểm trường và hàng chục đập thủy lợi bị hư hại nghiêm trọng. Quốc lộ 15C, 16C;  Tỉnh lộ 521E, 521D và hệ thống đường liên thôn bản sạt lở, hư hỏng khiến giao thông bị  chia cắt, cô lập hoàn toàn, bùn lũ ngập khắp nơi. Thống kê sơ bộ, Mường Lát thiệt hại hơn 1.300 tỷ đồng.

Những bản làng bị xóa sổ

Về sống trong ngôi nhà mới được xây kiên cố trong khu tái định cư của bản Poọng (xã Tam Chung) được gần 3 tháng, nhưng trên khuôn mặt sạm đen của bà Lò Thị Ót vẫn chưa hết nỗi hoảng sợ kể lại giây phút kinh hoàng khi lũ đổ ập xuống bản nghèo: “Lúc 12 giờ trưa ngày 30/8, tôi nghe từ trên núi phát ra những âm thanh rợn người. Chưa kịp định thần, tôi đã thấy những tảng đá lớn từ trên núi lăn xuống đường. Ngay sau đó, nước lũ cộng với bùn đất trôi xuống từ lưng chừng núi. Lúc này mọi người trong bản mới bắt đầu hô hoán tháo chạy. Người bồng con trẻ, cõng người già chạy tứ tán khắp nơi để tránh khối đất đá lao thẳng về phía bản. Lúc đó, tôi vô cùng hoảng sợ, chân tay luýnh quýnh nếu không có mấy thanh niên trong bản giục và đưa đi chạy lũ, có lẽ... cũng đã bị lũ cuốn trôi giống như anh trai cả mất rồi" - bà Lò Thị Ót bàng hoàng kể lại.

Bà Ót cho biết thêm: Do lũ đến nhanh và bất ngờ quá, mọi người trong nhà không kịp xoay sở. Anh trai cả của bà lúc đó đang bị ốm nặng và nằm liệt giường nên khi lũ đến, các thành viên trong gia đình  không kịp trở tay để cõng anh chạy thoát lũ. Nhìn dòng nước lũ cuồn cuộn đổ xuống vùi lấp ngôi nhà, cuốn trôi người anh cả và tất cả tài sản mà vợ chồng lam lũ, tích cóp gây dựng cả đời trong phút chốc bị  mất sạch... mà bà không thể làm gì được.

 Hàng chục ngôi nhà của người dân bản Nà Ón, xã Trung Lý bị đổ sập trong trận lũ đầu tháng 82019.jpg

Hàng chục ngôi nhà của người dân bản Nà Ón, xã Trung Lý bị đổ sập trong trận lũ đầu tháng 8/2019.

Không chỉ có bản Poọng, xã Tam Chung bị lũ xóa sổ trong trận lũ lịch sử năm 2018, mới đây tại bản Nà Ón của xã Trung Lý, nước lũ cũng đã nhấn chìm hàng chục ngôi nhà của bà con. Trên khuôn mặt của ông Sùng A Pó, một trong số hàng chục hộ dân của bản Nà Ón bị trôi hết nhà cửa vẫn chưa hết bàng hoàng khi kể về trận lũ. Hôm đó, lũ đổ về nhanh quá. Chỉ trong phút chốc, nước đã tràn vào nhà. Trong giây phút hoảng loạn, ông đã kịp định thần vội giục vợ và các con chạy nhanh ra khỏi nhà để thoát lũ. Cả gia đình ông vừa chạy ra khỏi nhà được ít giây, nước lũ đã cuốn trôi toàn bộ ngôi nhà, cùng  đàn trâu, bò, lợn và lương thực khiến gia đình ông lâm vào cảnh trắng tay. Ngay khi lũ dữ, chính quyền, các ban ngành, đoàn thể từ xã đến huyện đã vào cuộc kịp thời hỗ trợ bà con chạy lũ, đồng thời bố trí nơi ăn, ở cũng như lương thực, thực phẩm đảm bảo ổn định cuộc sống cho bà con. Ông  Pó cho biết: Khi  lũ đi qua, nhiều người dân không muốn trở lại vì mất hết nhà.

“Ký ức kinh hoàng về cuộc chạy khỏi lũ dữ đến nay đồng bào chưa hết bàng hoàng. Nhiều người thật sự không dám quay trở lại bản mình từng sinh sống. Vì cứ mỗi lần trở về thì ký ức đau buồn đó lại hiện lên” - Phó Bí thư Thường trực Huyện ủy Mường Lát - ông Lâu Minh Pó cho biết.

Hiện tại cả hệ thống chính trị của tỉnh Thanh Hóa đang vào cuộc khẩn trương, quyết liệt để cùng Đảng bộ và người dân nơi đây sớm khắc phục hậu quả ổn định cuộc sống.

Minh Lý

0 Bình luận
Ý kiến bạn đọc
1